• Zostaw kontakt do siebie Kontakt Wejdź Wejdź Instagram Wejdź
    2019-10-25

    Różnice między angielskim brytyjskim a amerykańskim

    Czy wiesz, że angielski jest oficjalnym językiem w ponad pięćdziesięciu krajach? Oznacza to, że na świecie istnieje kilkadziesiąt różnych odmian tego języka. Najlepiej znane, najczęściej używane i nauczane na kursach językowych są: odmiana brytyjska i amerykańska. Z naszego artykułu dowiesz się, czym się różnią i jakie są między nimi podobieństwa.

    Wymowa języka angielskiego - różnice

    Różnice pomiędzy akcentem brytyjskim a amerykańskim są teoretycznie łatwe do uchwycenia. Oto najważniejsze z nich:

    • wymowa “r” - w brytyjskiej odmianie języka angielskiego “r” wymawiane jest tylko wtedy, gdy stoi za nim samogłoska (np. great, pray, pure). We wszystkich innych przypadkach “r” jest przez Brytyjczyków pomijane, a samogłoska, która je poprzedza, zostaje wydłużona, np. park /pɑːk/, horse /hɔːs/ lub further /ˈfɜːðə/. Amerykanie, podobnie jak Polacy, wymawiają “r” w każdej sytuacji, kiedy jest ono napisane: /pɑrk/, /hɔrs/ i /ˈfɜrðər/.
    • inna długość samogłosek - akcent brytyjski charakteryzuje się dłuższym wypowiadaniem samogłosek, co częściowo spowodowane jest omijaniem “r”, choć nie tylko. Również w słowach, które nie zawierają “r”, można zaobserwować ten proces, np. caught - /kɔːt/ (bryt.) /kɑt/ (am.)

                       need - /niːd/(bryt.) /nid/ (am.)

                       shoe  /ʃuː/(bryt.)  /ʃu/ (am.)

    • wymowa /t/ - kiedy /t/ pojawia się przed samogłoską, Amerykanie często wymawiają je jak szybkie /d/. W standardowym akcencie brytyjskim jest ono wypowiadane zupełnie normalnie. W niektórych odmianach regionalnych brytyjskiego, np. słynnym londyńskim cockney, występuje w tym przypadku tzw. zwarcie krtaniowe (glottal stop), brzmi ono trochę jak przerwa między dwoma słówkami.
    • wymowa /j/ - w angielskim amerykańskim /j/ jest pomijane w wymowie, kiedy występuje po /t, d, n, l, s, z/, w odmianie brytyjskiej nie ma to miejsca np.
      • /t/ tune /tjuːn, tun/,
      • /d/ duty /ˈdjuːti, ˈduti/,
      • /n/ new /njuː, nu/,
      • /l/ lewd /ljuːd, lud/,
      • /s/ suit /sjuːt, sut/,
      • /z/ exude/ɪgˈzjuːd, ɪgˈzud/
    • intonacja - różnice pomiędzy brytyjskim i amerykańskim angielskim obejmują również melodię języka. Brytyjczycy akcentują najważniejsze słowa w zdaniu - intonacja rośnie przy nich, a następnie opada. W odmianie amerykańskiej intonacja cały czas się znosi od słowa, na które pada główny akcent w zdaniu. 

    Pamiętaj, że zarówno w Wielkiej Brytanii, jak i w Stanach Zjednoczonych istnieje cała masa dialektów regionalnych i wymienione powyżej punkty nie stanowią sztywnych reguł, a jedynie uogólnione zasady. Zdarza się, że Brytyjczycy, zwłaszcza Ci pochodzący z północnych części Wysp, wymawiają /r /w każdej sytuacji, a Amerykanie przedłużają samogłoski. Przykładem takiego mieszania akcentów jest sam książę Harry.

    Różnice w gramatyce języka angielskiego

    Różnice pomiędzy dwoma najpopularniejszymi odmianami języka angielskiego znajdziemy także w gramatyce. Nie wpływają one na komunikację pomiędzy Brytyjczykami a Amerykanami, sprawiają za to trochę trudności osobom uczącym się. Oto najważniejsze z nich.

    Past Simple i Present Perfect

    W brytyjskiej odmianie języka angielskiego czas Present Simple jest stosowany znacznie częściej. Mieszkańcy USA wolą Past Simple. Spójrz na poniższe przykłady:

    Tina feels ill. She's eaten too much. (bryt.)  ale Tina feels ill. She ate too much. (am.)

    I can't find my keys. Have you seen them anywhere? (bryt.) ale I can't find my keys. Did you see them anywhere? (am.)

    Użycie czasu Past Perfect

    Amerykanie częściej za to stosują czas Past Perfect, kiedy mówią o czynnościach, które nastąpiły bezpośrednio jedna po drugiej w przeszłości: 

    We watched the news, then we watched a documentary. (bryt.) ale We had watched the news, then we watched a documentary. (am.)

    Have got to i have to

    W amerykańskiej odmianie języka angielskiego nie stosuje się have got dla określenia przynależności. Jest to konstrukcja typowo brytyjska.

    I’ve got two older sisters. (bryt.) ale I have two older sisters. (am.)

    Shall

    W angielskim brytyjskim, w sytuacjach formalnych często stosuje się shall z pierwszą osobą liczby pojedynczej (I) i mnogiej (we)  zamiast will

    I shall be back in about an hour. 

    We shall be talking about all the details next time .

    W angielskim amerykańskim nie ma to miejsca. 

    Get

    Brytyjczycy odmieniają nieregularny czasownik get w następujący sposób: get - got - got. W wersji amerykańskiej III forma get to gotten

    The weather has got hotter this week and we’re expecting heatwave. (bryt.)

    The weather has gotten hotter this week and we’re expecting heatwave. (am.)

    W amerykańskiej odmianie angielskiego, czasownik get używany jest w znaczeniu “zdołać”. “osiągnąć coś”. W odmianie brytyjskiej już nie.

    I got to climb some mountains during my vacation.

     

     

     

    Potrzebujesz lepiej znać angielski?

    WYBIERZ KURS DLA SIEBIE >>>

     

    Różnice w słownictwie

    Najlepiej różnice pomiędzy angielskim brytyjskim a amerykańskim dostrzegalne są w słownictwie. Wiele przedmiotów codziennego użytku określanych jest za pomocą zupełnie innych wyrazów. Poniżej znajdziesz listę najważniejszych z nich.

     

    odmiana brytyjska

    odmiana amerykańska

    znaczenie

    anti-clockwise

    counter-clockwise

    w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara

    articulated lorry

    trailer truck

    ciągnik siodłowy z naczepą (tir)

    autumn

    autumn, fall

    jesień

    barrister

    attorney

    adwokat, obrońca

    bill 

    bill, check

    rachunek

    biscuit

    cookie

    ciastko

    block of flats

    apartment building

    blok mieszkalny

    bonnet 

    hood

    maska w samochodzie

    bonnet (clothing)

    hat

    czapeczka dziecięca zawiązywana pod brodą

    boot

    trunk

    bagażnik

    car park

    parking lot

    parking

    caravan

    trailer

    przyczepa kempingowa

    chemist's shop

    drugstore, pharmacy

    apteka

    chest of drawers

    dresser, chest of drawers, bureau

    komoda

    chips

    fries, French fries

    frytki

    the cinema

    the movies

    kino

    clothes peg

    clothespin

    klamerka do wieszania ubrań na sznurku

    coffin

    coffin, casket

    trumna

    crisps

    potato chips

    czipsy

    crossroads

    intersection; crossroads (na wsi)

    skrzyżowanie (dróg)

    cupboard

    cupboard (in kitchen); closet (for clothes etc)

    szafki

    diversion

    detour

    objazd, zmiana kierunku

    drawing-pin

    thumbtack

    pinezka

    drink-driving

    drunk driving

    jazda pod wpływem alkoholu

    driving licence

    driver's license

    prawo jazdy

    dual carriageway

    divided highway

    droga szybkiego ruchu, droga dwujezdniowa

    dummy

    pacifier

    smoczek

    dustbin  

    garbage can, trash can

    kosz na śmieci

    dustman

    garbage collector

    śmieciarz

    engine

    engine, motor

    silnik

    estate agent

    real estate agent

    agent nieruchomości

    estate car

    station wagon

    samochód typu kombi

    film

    film, movie

    film

    flat

    apartment, flat, studio

    mieszkanie

    flat tyre

    flat tire

    przebita opona (“kapeć”)

    flyover

    overpass

    wiadukt, estakada

    gear-lever

    gearshift

    dźwignia zmiany biegów

    gearbox (car)

    transmission 

    skrzynia biegów

    Girl Guide

    Girl Scout

    harcerka

    ground floor

    ground/first floor

    parter

    handbag

    handbag, purse, shoulder bag

    torebka damska

    high street

    main street

    główna ulica w mieście

    holiday 

    vacation

    wakacje, urlop

    jam

    jam, preserves

    dżem, przetwory

    jug

    jug, pitcher

    dzbanek

    juggernaut

    18-wheeler

    wielka ciężarówka z naczepą

    lift

    elevator

    winda

    lorry

    truck, semi, tractor

    ciężarówka

    mad

    crazy, insane

    szalony

    main road

    highway

    droga główna, autostrada

    maize

    corn

    kukurydza

    maths

    math

    matematyka

    motorbike

    motorcycle

    motocykl

    motorway

    highway, freeway, expressway, interstate highway, interstate

    autostrada

    nappy

    diaper

    pielucha

    naughts and crosses

    tic-tack-toe

    gra w kółko i krzyżyk

    pants, underpants

    underpants, drawers

    majtki

    pavement

    sidewalk

    chodnik

    pet hate

    pet peeve

    znienawidzona rzecz, coś, co nas drażni

    petrol

    gas, gasoline

    benzyna

    the Plough

    the Big Dipper

    kolejka górska w wesołym miasteczku

    pocket money

    allowance

    kieszonkowe

    post

    mail

    poczta

    postbox

    mailbox

    skrzynka pocztowa

    postcode

    zip code

    kod pocztowy

    postman

    mailman, mail carrier, letter carrier

    listonosz

    pub

    bar

    pub

    public toilet

    rest room, public bathroom

    publiczna toaleta

    railway

    railroad

    kolej (żelazna)

    return ticket

    round-trip ticket

    bilet powrotny (w obie strony)

    reverse charge

    collect call

    rozmowa telefoniczna na koszt rozmówcy

    ring road

    beltway, freeway/highway loop

    obwodnica

    road surface

    pavement, blacktop

    nawierzchnia drogowa

    roundabout

    traffic circle, roundabout

    rondo

    rubber

    eraser

    gumka do ścierania

    rubbish

    garbage, trash

    śmieci

    rubbish-bin

    garbage can, trashcan

    kosz na śmieci

    saloon car

    sedan

    sedan

    shop

    shop, store

    sklep

    silencer

    muffler

    tłumik

    single ticket

    one-way ticket 

    bilet w jedną stronę

    solicitor

    lawyer, attorney

    radca prawny, adwokat

    spanner

    wrench

    klucz do nakrętek

    sweets

    candy

    słodycze

    taxi

    taxi, taxi cab

    taksówka

    tea towel

    dish towel

    ściereczka do naczyń

    telly (informal), TV

    television, TV

    telewizor

    third-party insurance

    liability insurance

    ubezpieczenie OC

    timetable

    schedule

    rozkład jazdy, program

    tin

    can

    puszka

    toll motorway

    toll road, turnpike

    rogatki, bramki na autostradzie

    torch

    flashlight

    latarka

    trousers

    pants

    spodnie

    tube, underground

    subway

    metro

    vest

    undershirt

    podkoszulek

    waistcoat

    vest

    kamizelka

    wallet

    wallet, billfold

    portfel

    wellington boots

    rubber boots, rain boots

    gumowce

    windscreen

    windshield

    przednia szyba w samochodzie

    zip

    zipper

    suwak

     

    Pisownia w języku angielskim - różnice

    Brytyjczycy, jak zawsze przywiązani do tradycji, zachowali zasady pisowni sięgające XVII wieku i zapis słów pochodzących z innych języków - głównie francuskiego i niemieckiego - w ich oryginalnej formie. Amerykanie uprościli wiele z nich, tak aby bardziej odpowiadały swojemu angielskiemu brzmieniu. Najczęściej dotyczy to końcówek.

     

    wersja brytyjska

    wersja amerykańska

    -ize lub -ise


    apologize lub apologise 

    organize lub organise 

    recognize lub recognise

    -ize 


    apologize

    organize 

    recognize

    -yse


    analyse 

    breathalyse

    paralyse

    -yze


    analyze

    breathalyze

    paralyze

    -ence


    defence

    licence

    offence

    pretence

    -ense


    defense

    license

    offense

    pretense

    -ogue


    analogue

    catalogue

    dialogue

    -og lub -ogue


    analog lub analogue

    catalog lub catalogue

    dialog lub dialogue

     

    Dwie kolejne różnice, o których warto wiedzieć, to:

    • w brytyjskiej odmianie języka angielskiego, w czasownikach kończących się na -l, przed którym występuje samogłoska, dodając końcówkę -ing lub -ed, podwajamy -l, np. travel - travelled - travelling. Nie dzieje się tak w wersji amerykańskiej, np. travel - traveled - traveling.
    • brytyjskie słowa, w których stoją obok siebie dwie samogłoski: ae lub oe, w wersji amerykańskiej pisane są tylko z -e, np. leukaemia - leukemia

     

    manoeuvre - maneuver

    estrogen - estrogen

    paediatric - pediatric

    Interpunkcja

    Różnice w interpunkcji pomiędzy angielskim brytyjskim i angielskim amerykańskim można sprowadzić do czterech punktów:

    • zapis dat - jeśli dostaniesz maila w języku angielskim z zaproszeniem na spotkanie 3/4/2020, to wybierzesz się na nie trzeciego kwietnia czy czwartego marca? Brytyjczycy stosują zapis dat identyczny do naszego, a więc 3/4/2020 oznaczać będzie 3 kwietnia 2020. Amerykanie na pierwszym miejscu stawiają miesiąc, a dopiero na drugim dzień. Jeśli mail pisany był przez mieszkańca USA, zarezerwuj sobie na spotkanie 4 marca 2020.
    • zapis tytułu przed imieniem i/lub nazwiskiem - zapis amerykański to Mr., Mrs. i Ms. - z kropką. Brytyjczycy jej nie stawiają.
    • zapis godzin - maleńka różnica, której prawdopodobnie nigdy nie zauważyłeś. W odmianie brytyjskiej godziny zapisujemy z kropką, np. 10.00. W wersji amerykańskiej stosujemy dwukropek - 10:00. 
    • cytaty - to zagadnienie jest odrobinę bardziej skomplikowane. W brytyjskiej odmianie języka angielskiego cytat rozpoczynamy pojedynczym cudzysłowem, cytat w cytacie ujęty będzie w podwójny cudzysłów, znaki interpunkcyjne niebędące częścią cytatu umieszczane są za cudzysłowem. Amerykanie robią dokładnie odwrotnie. Porównaj te dwa zdania: 

    ‘I love lyrics that tell stories’, said the songwriter, ‘like in Marc Cohn’s song where he says that he “put on his blue suede shoes and boarded the plane.”’ - wersja brytyjska

    “I love lyrics that tell stories,” said the songwriter, “like in Marc Cohn’s song where he says that he ‘put on his blue suede shoes and boarded the plane.’” - wersja amerykańska

    Jakie wyróżniamy dialekty języka angielskiego?

    Czym jest dialekt? To forma języka charakterystyczna dla danego regionu lub grupy społecznej. W przypadku języka angielskiego rozróżnianych jest aż 160 różnych dialektów na całym świecie. W samej Anglii jest ich aż 29 - i to nie licząc dialektów z Walii, Szkocji, Północnej Irlandii i okolicznych wysp. Na drugim miejscu znajdują się Stany Zjednoczone z 27 dialektami, Indie - 14 dialektów, Irlandia - 13 dialektów i Australia - 9 dialektów. Pełną listę angielskich dialektów ze wszystkich zakątków świata znajdziesz pod tym linkiem

    British i American English - komunikacja przede wszystkim

    Czy różnice w wymowie, słownictwie i gramatyce przeszkadzają w skutecznej komunikacji pomiędzy osobami pochodzącymi z różnych krajów anglojęzycznych? Jeśli tylko wypowiedzi którejś ze stron nie są naszpikowane regionalizmami, komunikacja nie stanowi problemu - w końcu nie bez powodu angielski stał się językiem międzynarodowym! 

    Innym pytaniem, które zadają sobie czasem osoby rozpoczynające naukę języka angielskiego, jest, czy lepiej postawić na British czy American English? Nowoczesne kursy językowe pozwalają Słuchaczom zapoznać się z różnymi odmianami angielskiego, np. poprzez nagrania z udziałem native speakerów z różnych części świata. Tak naprawdę, nie ma więc znaczenia, którą odmianę angielskiego wybierzesz. Obie pozwolę  Ci swobodnie komunikować się na całym świecie.

     

     

    Potrzebujesz lepiej znać angielski?

    WYBIERZ KURS DLA SIEBIE >>>

     

    Zostaw nam swój kontakt, a pomożemy Ci z językiem