Jak wyglądają Święta Bożego Narodzenia w Wielkiej Brytanii? Choinka, prezenty i rodzinne spotkania mogą wydawać się znajome, ale wiele brytyjskich zwyczajów różni się od polskich tradycji. Christmas crackers, indyk, Christmas pudding, pantomimy i Boxing Day to tylko niektóre z nich. Poznaj najważniejsze tradycje bożonarodzeniowe w Wielkiej Brytanii oraz przydatne angielskie słownictwo związane ze Świętami.
Boże Narodzenie jest jednym z najważniejszych okresów świątecznych w Wielkiej Brytanii. Domy i ulice zdobią choinki oraz świąteczne lampki, ludzie wysyłają kartki z życzeniami, spotykają się z rodziną i przygotowują tradycyjny świąteczny posiłek.
Nie wszystkie zwyczaje wyglądają jednak tak samo jak w Polsce. Jedną z najważniejszych różnic jest znaczenie poszczególnych dni.
W Polsce główne rodzinne spotkanie odbywa się zazwyczaj 24 grudnia podczas Wigilii. W Wielkiej Brytanii najważniejszym dniem rodzinnego świętowania jest zwykle Christmas Day, czyli 25 grudnia.
Christmas Eve przypada 24 grudnia, ale w Wielkiej Brytanii zazwyczaj nie odgrywa takiej roli jak polska Wigilia.
Nie ma brytyjskiego odpowiednika tradycyjnej polskiej wieczerzy wigilijnej z dzieleniem się opłatkiem i charakterystycznym zestawem potraw.
Christmas Eve może być natomiast czasem ostatnich przygotowań, spotkań, świątecznych wydarzeń, nabożeństw oraz przygotowywania domu na następny dzień.
Dzieci mogą także przygotować Christmas stockings, czyli specjalne skarpety na drobne prezenty od Father Christmas lub Santa Claus.
Christmas Day przypada 25 grudnia i to właśnie tego dnia wiele rodzin spotyka się przy świątecznym stole, otwiera prezenty i spędza wspólnie czas.
Tradycje różnią się oczywiście między rodzinami, ale Christmas Day może obejmować:
Jednym z najbardziej charakterystycznych brytyjskich zwyczajów są Christmas crackers.
Wyglądają jak duże papierowe cukierki. Dwie osoby chwytają cracker za przeciwne końce i ciągną. Przy rozerwaniu słychać charakterystyczny trzask.
W środku zwykle można znaleźć drobny upominek, papierową koronę oraz żart lub zagadkę.
Papierowe korony często zakłada się podczas świątecznego posiłku, dlatego na zdjęciach z brytyjskiego Christmas dinner można zobaczyć całe rodziny siedzące przy stole w kolorowych koronach.
W brytyjskiej tradycji dzieci kojarzą świąteczne prezenty przede wszystkim z Father Christmas lub Santa Claus.
Drobniejsze upominki mogą trafiać do Christmas stockings, natomiast większe prezenty często znajdują się pod choinką.
Przydatne słownictwo:
Tradycyjny brytyjski Christmas dinner znacznie różni się od polskiej kolacji wigilijnej.
Na świątecznym stole mogą pojawić się:
Jednym z najbardziej charakterystycznych brytyjskich deserów jest Christmas pudding. To bogaty deser zawierający między innymi suszone owoce i przyprawy. W tradycyjnych recepturach może pojawiać się również alkohol.
Nie należy tłumaczyć nazwy dosłownie jako „budyń”. Brytyjskie słowo pudding ma szersze znaczenie niż polskie słowo „budyń”.
Mince pies to małe świąteczne wypieki wypełnione słodkim nadzieniem określanym jako mincemeat, przygotowywanym obecnie przede wszystkim z suszonych owoców, przypraw i innych dodatków.
Mimo nazwy współczesne mince pies zazwyczaj nie zawierają mięsa.
Jedną z najbardziej rozpoznawalnych brytyjskich tradycji jest świąteczne przemówienie monarchy, czyli Christmas Broadcast.
Pierwsze takie radiowe przemówienie wygłosił król Jerzy V w 1932 roku. W 1957 roku świąteczne orędzie zostało po raz pierwszy pokazane w telewizji.
Obecnie tradycję kontynuuje król Karol III.
Okres świąteczny w Wielkiej Brytanii kojarzy się również z pantomime, często nazywaną po prostu panto.
Nie chodzi tutaj o pantomimę w polskim rozumieniu, czyli przedstawienie bez słów. Brytyjskie panto to głośne, kolorowe i humorystyczne widowisko teatralne, często oparte na znanych baśniach.
Charakterystyczne są żarty, muzyka, udział publiczności i celowo przesadzona gra aktorska. Przedstawienia odbywają się przede wszystkim w okresie zimowym i świątecznym.
Wysyłanie kartek bożonarodzeniowych ma w Wielkiej Brytanii długą historię. Pierwsza komercyjna kartka świąteczna została zamówiona w Londynie w XIX wieku.
Dziś życzenia mogą być wysyłane zarówno w tradycyjnej formie, jak i elektronicznie.
Jeżeli chcesz przygotować własną wiadomość, zobacz życzenia świąteczne po angielsku z gotowymi przykładami.
Boxing Day przypada 26 grudnia i jest dniem wolnym od pracy w Wielkiej Brytanii.
Współcześnie dzień ten kojarzy się między innymi z odpoczynkiem po Christmas Day, spotkaniami, sportem oraz zakupami.
Pochodzenie nazwy Boxing Day nie jest całkowicie jednoznaczne. Wiąże się ją historycznie między innymi z tradycją przekazywania świątecznych pudełek, pieniędzy lub podarunków pracownikom i osobom potrzebującym.
Grudzień to również czas Christmas parties. Świąteczne spotkania organizują firmy, grupy znajomych i różnego rodzaju organizacje.
W kontekście zawodowym możesz spotkać określenia:
Choć wiele świątecznych symboli jest wspólnych, sposób obchodzenia Bożego Narodzenia może wyglądać inaczej.
| Polska | Wielka Brytania |
|---|---|
| Główne rodzinne spotkanie często 24 grudnia | Główne rodzinne świętowanie zwykle 25 grudnia |
| Kolacja wigilijna | Christmas dinner |
| Dzielenie się opłatkiem w wielu rodzinach | Christmas crackers przy świątecznym stole |
| Karp, barszcz, pierogi i inne potrawy wigilijne | Indyk, pieczone ziemniaki, warzywa i pigs in blankets |
| 26 grudnia to drugi dzień Świąt | 26 grudnia to Boxing Day |
Przy okazji brytyjskich tradycji warto zapamiętać kilka prostych zwrotów:
Brytyjskie Boże Narodzenie łączy rodzinne spotkania z tradycjami charakterystycznymi dla Wielkiej Brytanii. Christmas Day, Christmas crackers, Christmas dinner, pantomimy, świąteczne przemówienie monarchy i Boxing Day to elementy, które szczególnie wyróżniają brytyjski okres świąteczny.
Poznawanie takich zwyczajów pomaga też lepiej rozumieć język. Słowa takie jak cracker, stocking, panto czy Boxing Day są znacznie łatwiejsze do zapamiętania, kiedy znamy ich kulturowy kontekst.